İSKANDİNAV ÜLKELERİ GERÇEKTEN BATTI MI?



       Son zamanlarda ülke gündemini oluşturan Iskandinav ülkeleri gerçekten batık durumda mı, bu ülkeler söylenildiği gibi batma  tehlikesi  ile  yüzyüze mi olduğu konusunu bu yazımızda inceledik.

       İskandinavya Avrupa'nın kuzey kısmında yer alan coğrafi bölgenin adıdır. İskandinav ülkeleri Danimarka, İsveç, Norveç, Finlandiya ve İzlanda'dır. Bu aralar battığı yönünde fikir bildirilse de aslında Birleşmiş milletlerin 2019 dünya mutluluk raporunda İskandinav ülkelrinden biri olan Finlandiya 1. sırada. Diğer İskandinav ülkeleri ise Finlandiya 'yı takip ediyor. Türkiye 53726 puan ile daha önce bulunduğu 75. sıradan 79. sıraya gerilemiş durumda. Muhtemeldir ki bu ülke gruplarında yaşayan ülkelerin bu derece mutlu olmalarındaki birincil etken rahat, güvenli ve ekonomik olarak kaygı duymadan yaşayacağı ortamlarda yaşam sürmeleri. Aşağıdaki tabloda Birleşmiş Milletlerin 2019 mutluluk raporu sonuçları görülmekte. İlk dört sırayı İskandinav ülkeleri alarak dünyanın en mutlu insanların bu ülkelerde yaşadığını gösteriyor.

     Ülkelerin yaşam şartlarını tek tek göz önünde bulundurduğumuzda tablo biraz daha netleşecektir.

     İsveçte nüfus %0.9 artış oranı ile 9.6 milyon.( doğum o 1.8 oranında artmış)Nüfusun %63'ü çalışıyor.Gelir adaletsizliği Gini katsayısına göre 0.28(Gini katsayısı, bir sıklık dağılımının eşitsizlik miktarı değerlerini ölçer. Gini katsayısı, bir ülkede milli gelirin dağılımının eşit olup olmadığını ölçmeye yarayan bir katsayıdır. Katsayı 0 ile 1 arasında değerler alır ve yüksek değerler daha büyük eşitsizliğe tekabül ederler.). Yani gelirde adaletli bir dağılım söz konusu.Gayri safi yurtiçi hasılası 541.621 milyon dolar (Gayrisafi yurt içi hasıla, bir ülkenin ekonomik büyüklüğünün birkaç ölçütünden biridir. GSYİH, GSMH'den farklı olarak, bir ülke sınırları içerisinde belli bir zaman içinde, üretilen tüm nihai mal ve hizmetlerin para birimi cinsinden değeridir. Bu tanımda belli bir zaman; bir ay, üç ay ya da bir yıl olabilir). İsveç'te yapılan yatırın 131.301 milyon dolar. İşsizlik %6.5 oranında. 

      Norveç te ise; %1.1 düşüş oranı 5 milyon nüfusa sahip. Nüfusun %66'sı calışıyor. Gelir dağılimındaki adaletsizlik gini katsayısına göre 0.26 ki bu da bize Norveç'te gelir adil dağıtıldığını gösteriyor. 2018 verilerine göre Norveç'in GSYIH 348.145 milyon dolar. Ve 2017 yılında Norveç'te 80.374 milyon dolar yatırım gerçekleşmiş. İşsizlik oranı ise %3.8 seviyesinde.


      Finlandiya nüfusu 5.5 milyon ve nüfus artış hızı %0.6. Nüfusun %63.7'si çalįşmakta. Gelir dağılımı 0.27 ile adaletli bir sekilde.GSYIH 267.163 milyon dolar ve 2017 yılında Finlandiya'ya 63.194 milyon dolar yatırım yapılmış durumda.Işsizlik oranı %7.4. 


    Danimarka'da ise nüfus %0.4 artış oranı ile 5.6 milyon. Gelir adaletsizliği verisi 0.26 ile gelir dağılımında adaletin korunduğunu gösteriyor.GSYIH 319.469 milyon dolar. İşsizlik Danimarka'da %5 seviyesinde. 

  Son olarak Izlanda'nın 0.3 milyon nüfusu bulunmakta ve nüfus artış hızı %1.1. 0.3 milyonluk nüfusun %66'sı çalışmakta. Gelir dağılımındaki adalet verisi 0.26. GSYIH 20.263 milyon dolar. İzlanda'da işsizlik oranı %2.7

     Kıyas olması açısından son olarak Türkiye verilerini de inceleyelim.

        Türkiye %1.1 düşüş oranı ile 77 milyon nüfusa sahip. Nüfusun %65'i calışıyor. Gelir adaletsizlik verisi 0.40 oranı ile gelir dağılımındaki adalet dengesinin İskandinav ülkelrine göre daha dengesiz olduğunu gösteriyor. GSYIH 2.310 milyon dolar. İşsizlik oranı %13.9.

     Tablonun biraz daha netleşmesi ve görsellik kazandırmak için aşağıdaki tablo bize yardımcı olacaktır.

  
      İskandinav ülkeleinin ekonomik verilerinin bu derece iyi olması iyi yönetim dışında başka birşey ile açıklamak elbette ki mümkün değil. Zira her ne kadar Norveç petrol ihracatında dünyada 3. ülke olsa da petrolden gelen parayı ayrı bir fonda toplayarak yurt dışındaki tahvilleri alarak bir tasarruf fonu oluşturmak ancak iyi bir yönetim ve tasarruf eğilimi yüksek karekterle mümkün. Bununla birlikte İskandinav ülkelerinde eğitim ve teknoloji alanınındaki yenilikler ve yapısal reformlar ülkelerin gelişmesinde altyapıyı sağlamlaştırmada hatrı sayılır derecede rol oynamıştır. Zaten Finlandiya'nın eğitim alanınındaki başarısı bizlere bu konuda en büyük kanıt niteliğindedir.

       Her ne kadar ekonomik olarak sağlanacak konfor ,mutluluğun ve huzurun tek sebebi olmasa da lokomotifi denilebilir. Parayla saadet olmayacağı görüşünde iseniz o zaman en az para kadar önemli diğer verilere göz atalım.



Cebinizde istediğiniz kadar para olsun günün birinde paranızın ya da sizin başınıza birşey geldiğinde eğer aradığınız adaleti bulamıyorsanız o paranın hiçbir hükmü yoktur.Bir ihtiyaç  anında çalacağınız tek kapı adalet kapısıdır. Danimarka adalete erişim noktasında bir İskandinav ülkesi olarak Türkiye'yi bâyâ geride bırakmış durumda.

Yolsuzlukla mücadelede Danimarka ve Norveç ipi göğüslerken Türkiye 57. sırada yer almakta.







      Bir ülkede hukukun olması adaletin tesis edilmesi sadece adalet için gerekli değildir. Hukuk ve ekonomi birbiri ile et tırnak gibidir. Eğer adaleti ülkeye yerleştirememiş hukuku özümseyememiş iseniz ekonomik olarak da cok büyük başarılar beklemek akılcı değildir. Zira yurt dışından gelecek yatırımların ilk bakacağı şey ülkenizde adaletin tesis edilip edilmediği ve hukukun var olup olmadığıdır. Ne yazık ki Türkiye'de en yaralı olduğumuz konu adaletin tam olarak tesis edilememesi ve hukukun üstünlüğünün hâlâ üstünlerden yana olması.



                                                
Huzurun en önemli parçası olan güvenli hissetme noktasında vatandaşların kendilerini en güvenli hissettikleri ülkeler sırasıyla İzlanda, Singapur, Norveç, İsviçre ve Japonya oldu. (Euronews,13.06.2019) Yine bu duruma sebep insani yaşam haklarının kolay bir şekilde elde edilmesi, her zaman insana yapılan yatırımın ilk sıraya yerleştirilmesi,vatandaşların yaşadıkları ülkede kendilerini güvende hissetmesi.

Özetle İskandinav ülkeleri birçok konuda dünyaya örnek olacak kadar iyi konumda olduğu izaha gerek bırakmayacak şekilde aşikârdır. Sadece ekonomik refahın  değil huzurun ,adaletin ,güvenin bu ülkelerde vazgeçilmez oluşu ülkelerdeki insanların mutluluğu yakalamasına vesile oluyor.






Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Ödemeler Bilançosu Dengesi ve Kalemleri

Resim
     Ödemeler dengesi ve ilgili istatistikler , temel olarak bir ülkenin yurt dışı yerleşikler ile olan tüm ekonomik işlemlerinin akım olarak derlendiği bir istatistiktir. Ayrıca; uluslararası yatırım pozisyonu, özel sektörün yurt dışından sağladığı kredi borcu, kısa vadeli dış borç gibi stok olarak derlenen ilgili istatistikler de bu kapsama girmektedir. Merkez Bankasının yaptığı tanımını da baz alarak denilebilir ki; bir ülkedeki yerleşiklerin diger ülkelerle belirli bir dönemde ki yıl bazlı veriler dikkate alınır gerçekleştirdiği iktisadi işlemlerin kaydedildiği tablo bize ödemeler dengesini verir. Ödemeler dengesinde dikkate alınacak husus, yerleşikler tabirinin söz konusu ülkede bir yıldan fazla sürede ikamet eden kişi ve kurumların bir yılda dış dünya ile gerçekleştirilen mal, hizmet, transfer ve varlık işlemleridir. Ödemeler dengesini oluşturan kalemler -Cari İşlemler -Finans Hesapları -Net hata noksan -Merkez Bankası Rezervleri'nden oluşmaktadır.   ...
Devamı

İşsizlik Sorunsalı

Resim
       İşsizlik en basit tanımı ile çalışmak isteyen ve çalışma gücünde olan kişilerin iş bulamama durumudur. Fakat bu tanım iktisatçılar için yetersiz bir tanımdır.  Çünkü işsizliği meydana getiren birçok etken varken sadece iş bulamayan topluluk olarak tanımlamak işsizlik  tanımını kısır hale getirir. Türkiye'de işsizlik tanımı yapılırken  son 4 haftada iş başvurusunda bulunupta iş bulamayanlar, mevsimsel şartlardan dolayı iş bulamayanlar ve ya kendisine uygun iş bulamayanlar bu kapsamın dışında bırakılır ve böylece dar anlamda işsizlik tanımı yapılır. Geniş işsizlik tanımı ise, dar anlamlı işsizlik tanımına ek olarak uzun süreli iş bulamayanlar,mevsimsel işsizler,cesareti kırılmış işsizlerin eklenmesiyle ortaya çıkan işsizliktir.        İşsizlik oranı ise bir ülkede çalışma gücünde ve isteğinde  olan işgücü içerisinde (ki bu o ülkede yaşayan 15-65 yaş arası kitleyi içerisinde barındırır .) çalışmayan kesimin oranıdır.( U=(...
Devamı

Yapısal Reformlar Üzerine

       Son zamanlarda ekonominin sürekli çalkantı halinde olması, sanal ortamdan yapılan açıklamalarla bile dolar kurunun zik zaklar çizmesi, ve ekonominin sıcak para olgusuna dayanmasından mütevellit yaşanan sıkıntılar yapısal reformların kaçınılmaz olduğunu ve en kısa zamanda sosyal, siyasal ve ekonomi alanlarinda reform çalışmaları olmasını gerekli kılıyor. Peki bu derece öneme haiz yapısal reformlar nedir?       Mahfi Eğilmez'in tanımına göre Ya pısal reform, bir sistemin daha verimli çalışabilmesi ve şoklara karşı daha dayanıklı hale getirilebilmesi için o sistemin yeniden yapılandırılması olarak tanımlanabilir.  (Mahfi egilmez 2015)       Yapisal reformlar birçok alanda yapılması gereken degisimler veya dönüşümlerdir.bu alanlar siyasal, sosyal ve ekonomik alanlarda olmakla birlikte alt dallara da ayrilmaktadir. Aşağıdaki tabloda yapısal reformların dalları mevcut durumları yapılması gerekli olan reformları göstermektedir. ...
Devamı